Opis
"Powstali 1863" autorstwa Elżbiety Szczęsnowicz to fascynująca narracja osadzona w czasie powstania styczniowego. Głównego bohatera, szesnastoletniego Stefana Bryka, poznajemy, gdy razem z przyjaciółmi opuszcza szkołę, by z zaangażowaniem walczyć o niepodległość kraju — nieoczekiwanie stając się bohaterami.
Równolegle, siedemdziesięcioletnia Eufemia wraz z grupą energicznych przyjaciółek zanurza się w konspiracyjne działania. Te odważne, starsze kobiety organizują wsparcie dla armii powstańczej, zbierając pieniądze oraz biżuterię, a także skutecznie przygotowując aprowizację. Nie zrażają się trudnościami, w tym związanymi z dywersją i przemytem broni, z kolei młoda i urodziwa Marianna stara się studzić ich gorące emocje.
Książka ta zyskała miano "znalezionej w pamiętniku", co częściowo jest zasługą tekstu "Moje wspomnienia z 1863" autorstwa Stefana Brykczyńskiego, który stał się inspiracją dla Szczęsnowicz. Autorka poszerza jednak jego relacje, dając głos także kobietom zaangażowanym w powstanie, łącząc prawdziwe postaci z tymi fikcyjnymi w harmonijną opowieść.
Stefan Brykczyński, osobowość autentyczna, urodzony w 1847 roku, jako uczeń Instytutu Szlacheckiego w Warszawie brał udział w patriotycznych manifestacjach, po których zesłano go do oddziałów powstańczych na Lubelszczyźnie. Mimo skazania na zesłanie na Syberię, został ułaskawiony za uratowanie życia rosyjskiemu żołnierzowi. Zmarł w 1934 roku w Krakowie, w Przytulisku Weteranów 1863 roku.
Wprowadzenie fragmentu powieści, który zawiera dialog między rannym a Marianną, pokazuje ludzkie oblicze i trudy życia w tych dramatycznych czasach, oferując czytelnikom osobistą perspektywę i emocjonalne zaangażowanie.