Nowy język badań sondażowych nad religijnością - Marta Bożewicz - książka

Ta książka stanowi monograficzne studium poświęcone metodologii badań społecznych, gdzie autorka, Marta Bożewicz, wprowadza nowatorskie podejście do badania zjawisk religijnych. Szczególną uwagę zwraca na język, jakim formułowane są pytania o religijność oraz związane z nią praktyki. Zamknięciem tej publikacji jest opis przemian religijności Polaków w latach 2018-2022. Autorka dowodzi, że nowo opracowany zestaw pytań skutecznie opisuje zarówno obecny stan, jak i dynamikę rozwoju religijności. Dodatkowo, opracowane narzędzie znajduje zastosowanie jako zmienna niezależna w analizach dotyczących rodziny, pracy czy polityki, co czyni je wartościowym także dla badaczy zajmujących się innymi dziedzinami.

Marta Bożewicz wnosi istotny wkład w metodologię, przyczyniając się do czegoś, co można określić jako „przebudzenie socjologów religii z letargu”. Często bowiem badacze ci posługują się utartymi kwestionariuszami, nie zawsze dostosowując je do współczesnych realiów. Jak podkreśla prof. J. Mariański, nikt w Polsce nie zajął się tak dogłębną analizą języka używanego w kwestionariuszach religijności, ani nie połączył jej z badaniami kognitywnymi oraz ogólnopolskimi, które potwierdziłyby te wnioski.

Z kolei prof. W. Pawlik zwraca uwagę, że dla socjologów publikacja ta jest cennym przypomnieniem o ważnej dla Floriana Znanieckiego zasadzie badawczej. W myśl tej dyrektywy, rzeczywistość społeczną powinno się analizować, biorąc pod uwagę „współczynnik humanistyczny”, czyli subiektywny świat społeczny badanych, ich osobiste definicje słów i sytuacji z życia codziennego.